Geplaatst op

Waarom zijn de planten in jouw moestuinbak groen?

Zonlicht in de moestuin

Het heeft misschien niet specifiek met een moestuinbak of moestuintafel te maken, maar heb jij je nooit afgevraagd waarom planten groen zijn? Als we om ons heen kijken zien we de prachtige natuur, groene weilanden, groene bossen en groene planten in onze moestuin. Net als veel andere dingen in de natuur blijkt dat eigenschappen nooit zomaar gekozen zijn en dat deze altijd een reden blijken te hebben, ook al zien wij als mensen die niet meteen. Dus waarom zijn (moestuin)planten groen?

Hoe komt de groene kleur tot stand?

De groene kleur van planten komt voort uit het feit dat bladeren bladgroenkorrels bevatten, ook wel chlorofyl genoemd. Met dit chlorofyl vangen de moestuinplanten licht op om daarmee zuurstof en glucose (voor de bladeren en vruchten) te maken. Deze bladgroenkorrels weerkaatsen het groene licht van de zon en daarom zien wij een groene kleur.

Hoe werkt dit chlorofyl in planten?

Zonlicht lijkt wit, maar bestaat eigenlijk uit verschillende kleuren (zie afbeelding hieronder), gemakshalve even groen, blauw en rood licht. Om dit zonlicht te kunnen “oogsten” gebruikt de plant chlorofyl. Dit chlorofyl gebruikt het blauwe licht en het rode licht om zuurstof en glucose te maken door middel van fotosynthese. Het groene licht, waarvan het meeste aanwezig is, wordt dus niet gebruikt en wordt weerkaatst naar de omgeving. In de herfst sterven deze bladgroenkorrels overigens af waardoor de bladeren rood kleuren.

Spectrum van het zonlicht

Fotosynthese in planten

Door middel van fotosynthese zet een plant met behulp van licht koolstofdioxide om in zuurstof en glucose. Dit glucose gebruikt de plant vervolgens om te groeien of vrucht te dragen. Dit proces gebeurt in de bladgroenkorrels.

Waarom gebruikt de plant dan rood en blauw licht?

Het groene licht komt in het spectrum van het zonlicht het meeste voor, is het dan niet raar dat de plant juist rood en blauw licht gebruikt? Ja, dat lijkt inderdaad raar. De conventionele gedachte daarachter is dat dit ontstaan is doordat planten ontstaan zijn onder water. In het water leefde een bacterie die het groene licht gebruikte, waardoor er alleen nog rood en blauw licht over bleef voor de planten op de bodem. Zodoende was het toe efficiënter om blauw en rood licht te gebruiken.

Is dit wel echt zo?

Wouter Slob van Vertisign betwijfelt of dit daadwerkelijk wel de echte reden is dat planten blauw en rood licht gebruiken en dus groen zijn. Planten zijn geweldige organisme en net als andere organisme in de wereld in staat om zich aan te passen aan de omgeving. Het gebruik van blauw en rood licht moet naar zijn inzien daarom wel een betere reden hebben dan een simpele toevalligheid.

Waarom zijn planten groen volgens Vertisign?

Na lang nadenken kwamen we vanuit Vertisign op een andere reden, namelijk; als je de hoeveelheid zonlicht afzet tegenover de Rayleighverstrooiing ontstaat er een antwoord. De Rayleighverstrooiing is de mate waarin bepaalde kleuren afbuigen in de atmosfeer van de aarde en de reden waarom de hemel blauw is en de avondzon rood. Als je het spectrum van de zon afzet tegen over de Rayleighverstrooiing dan blijkt dat er twee optimale kleuren zijn: een op 450 nm (blauw licht) en een op 680 nm (rood licht).

Rayleighverstrooiing in de atmosfeer

Blauw licht buigt veel af in de atmosfeer

Blauw licht buigt namelijk veel af in de atmosfeer, terwijl er op een frequentie van 450 nm veel aanwezig is in het zonlicht. Violet licht buigt bijvoorbeeld nog meer af, maar daarvan is er aanzienlijk minder aanwezig in het zonlicht. Hieruit kunnen we dus concluderen dat er van licht op een frequentie van 450 nm veel aanwezig is rondom de plant, dus niet alleen vanuit de richting van de zon. Hierdoor is het efficient om deze frequentie van licht te gebruiken, omdat dit licht ook vanaf de zijkanten komt.

Rood licht is het langst aanwezig

Maar waarom dan rood licht? Dit buigt het minste af, maar op een frequentie van 680 is er nog veel van aanwezig in het zonlicht. Dit betekent dat dit licht het meest direct op de bladeren komt en daarbij veel aanwezig is in de vroege en late uren van de dag. Kijk maar naar het avondrood. Van dit rode licht kan de plant dus het langste gebruik maken gedurende de dag.

Bijkomend voordeel voor jouw planten

Doordat de planten in jouw kweekbak of kweektafel gebruik maken van blauw en rood licht hebben de planten nog een voordeel. Gedurende de dag, maar ook het seizoen, verandert de verhouding van rood en blauw licht ten opzichte van elkaar. ’s Ochtend, ’s avonds, maar ook in het voorjaar en de herfst, staat de zon lager dan overdag en in de zomer. Hierdoor is er overdag en in de zomer de hoeveelheid blauw en rood licht dichter bij elkaar en weten de planten dus feilloos welk moment van de dag / het jaar het is. Handig om de weten wanneer je vrucht moet dragen of juist nog even door wilt groeien in de moestuinbak.